Арваннэгдүгээр сарын 7-нд Польшийн Краков хотын Төв талбайд болсон буудалцаан зургаан хүний амийг авч, 15 хүн шархадсан билээ (control.mn өмнө нь мэдээлсэн). Гэвч мөрдөн шалгах ажиллагаа дөнгөж эхэлж байхад гэмт хэргийн хоёр дахь «талбар» — цахим орчин — аль хэдийн нээгдсэн байлаа: буудалцаанаас хойш гуравхан цагийн дотор хуурамч мэдээлэл нийгмийн сүлжээгээр тархаж эхэлсэн гэж Польшийн эрх баригчид мэдээлжээ.
Тоо баримт анхаарал татам. Польшийн судалгааны NASK хүрээлэнгийн Хуурамч мэдээллийн шинжилгээний төв хуурамч өгүүлэмж тараасан 2,000 гаруй бүртгэлийг олж, платформуудад хаах хүсэлт илгээсэн байна. Эдгээр постуудын үзэлт 7-ны орой 18:00 цагийн орчимд 200 саяыг давжээ. Бүртгэлүүдийн олонх нь польш, англи, франц, нидерланд хэлээр зэрэг, ижил агуулгыг байршуулдаг автомат ботууд байсан бөгөөд тэдгээрийн дунд орос хэлээрх болон Оростой холбогдсон олон арван профайл байгааг Дижитал хэргийн сайд, Шадар сайд Кшиштоф Гавковски мэдэгдсэн. Гэхдээ тэрбээр эдгээр нь бүх ажиллагааны гарал үүслийг баталгаажуулахгүй, «онцгой анхаарал шаардсан дохио» гэдгийг ч онцолсон байна.
Хамгийн их тархсан хуурамч өгүүлэмжид халдлагыг Польшийн Засгийн газар, Европын Холбоо зохион байгуулсан гэх үндэслэлгүй мэдэгдэл, мөн буудагчийг Украины армийн хөлсний цэрэг гэх түүх багтжээ. Сүүлийн түүх буудагчийн хуяг дээрх нөхөөсийг Украиныг дэмжигч FOG байгууллагатай холбон тайлбарласнаас үүдэлтэй бөгөөд OKO.press сонин энэ мэдээллийг Кремльтэй холбогддог Telegram суваг анх тараасныг мөшгөсөн байна. Бодит байдал дээр нөхөөс нь «Блэкбэрдийн далбаа» хэмээх далайн дээрэмчний сэдэвт зураг байсан бөгөөд Польшийн эрх баригчид буудагчийн Украин болон FOG-той ямар ч холбоогүйг албан ёсоор үгүйсгэсэн. Батлан хамгаалахын сайд Владислав Косиняк-Камыш буудагч Польшийн зэвсэгт хүчинд огт алба хааж байгаагүйг мөн баталсан.
Давалгаа зөвхөн текстээр хязгаарлагдсангүй: халдлагын газрын зургуудыг хиймэл оюунаар засаж өөрчилсөн хувилбарууд тархаж, Польшийн Хэвлэлийн агентлаг (PAP) зарим зураг өөрчлөгдсөн болохыг мэдээлсэн. Эрх баригчид ийм зургуудыг дахин түгээхгүй байхыг иргэддээ анхааруулжээ.
Засгийн газрын хариу үйлдэл хурдан байлаа. Гавковски 7-ны орой яамныхаа удирдлагыг яаралтай хуралдуулж, Хуурамч мэдээлэлтэй тэмцэх төвийг онцгой горимд оруулсан байна. Харьцуулбал, NASK 2026 оны эхний хагаст л платформуудад 65,000 гаруй гомдол илгээсэн ч платформууд тэдгээрийн 7 хүрэхгүй хувьд нь арга хэмжээ авчээ — хуурамч мэдээлэл тархах хурд болон түүнийг арилгах хурдын хоорондын зөрүү ямар их болохыг энэ тоо харуулж байна.
Халдлагын өөр нэг шинэ мэдээ: цагдаад буудуулж баривчлагдсан буудагч даваа гарагийн шөнө эмнэлэгт нас барсан гэж The Times мэдээлэв. Ерөнхий сайд Дональд Туск буудалцааныг «терроризм» гэж нэрлэсэн бөгөөд энэ нь 1989 онд коммунизм нурснаас хойших Польшийн хамгийн их хохиролтой буудалцаан юм. Хэргийн сэдэл одоогоор тодорхойгүй хэвээр байгаа бол албаныхан хуурамч мэдээллийн кампанит ажил сэжигтний хэт барууны үзэлтэй холбоог далдлах зорилготой гэж үзэж байгаагаа мэдэгджээ.
Энэ явдал зөвхөн Польшийн асуудал биш. Өнөөдөр томоохон халдлага, осол бүрийг цагийн дотор хуурамч мэдээллийн давалгаа дагадаг болсон бөгөөд хохирогчид нь үнэнийг хүлээж буй уншигчид өөрсдөө байдаг. Мэдээллийг хуваалцахаасаа өмнө эх сурвалжийг шалгах нь иргэн бүрийн хийж чадах хамгийн энгийн хамгаалалт юм.
Та юу гэж бодож байна: ийм давалгаатай тэмцэх гол үүрэг нь платформуудад уу, төр засагт уу, эсвэл мэдээллээ өөрөө нягталдаг уншигчдад уу?
Эх сурвалж: The Times, OKO.press, NASK / Польшийн Дижитал хэргийн яам (European Interest), Tech Times, 2026.11.08-10
